Verilmis bir sozum vardi Cin de ki bir budist tapinagini anlatacaktim.Ama araya islerin yogunlugi girince yazamadim.Bugun yazayim dedim.
Cin, ayni Turkiye gibi laik(!) bir ulke.
Din burada geleneksel bir motif konumuna dusmus, gundelik hayati yonlendirme gibi bir amaci olmadigindan devlet de Cin kulturunun bir parcasi olarak destekliyor .
Ama konustugum insanlarin cogunun dini inanci yok.Okullarda zaten dinin sacma bir sey oldugu soyleniyormus ogretmenler tarafindan.Ama inanalara da herhangi bir baski yok.
Niye olsun ki?Cunki Cinliler dinlerini bireysel yasiyorlar, kadinin sacinin telinin gorunmesi ile ugrasmiyorlar, ya bendensin ya topragin diye kendinden olmayandan nefret etmiyorlar, ille de -ilahi dinlerde bulnan-kendi dinini yayma bir gorev de ustlenmemisler.
Okullarda yaratilis teorisi yerine evrim teorisi ogretiliyor, safsatalardan arindirilmis olarak.
Bulundugum bolgede cok sayda kilise de mevcut, muslumanlar icin mescitte...
(Dirhelekin mesaji:Benimsemedigim iki sey, Din ve Milliyetciliktir.Her ikisi de insan tarafindan yaratilmis, insanliga zarari faydasindan cok olmustur.Din birlestirir, Milliyetcilik bir arada tutar dediklerine inanmayin cunki birlestirirken aynio anda sizi diger topluluklardan, insanlardan da ayirir ve bu zamanla sizden olmayandan nefrete donusur.Insanlik bu iki yapay olgu olmadan da pekala yasayabilir.Din yuzunden, milliyetcilik yuzunden olmus ve olmakta olan savaslari goz onune alirsaniz ne demek istedigimi anlarsiniz.Bebeklikten beri bu iki kavram beynimize yerlestirilmis ve sanki bunlar olmadan dunayin donmeyecegini dusunuyoruz.
Yanlis.
Size soylenen herseyi sorgulayin.Cunki insnalri gutmek icin boyle gaz verici, uyusturucu kavramlara ihtiyac duyuyor siyasetciler.Gudulmeyin bence,...veya siz bilirsiniz)

 
Tapinakta dua edilip tutsu yakilan pek cok kose var bu da onlardan biri...Dua derken, Tanridan kendilerine bolluk, saglik, zenginlik vermesini istiyorlar.


cok sayida Tanri heykelinden biri...Cok Tanrili bir inanc kulturune sahipler.Iyi Tanrilar oldugu gibi kotuluk yapan Tanrilar da var ama onlarin heykelleri yapilip Tapinaga konulmuyor.

Niye Tutsu?Cunki dualarinin tutsunun dumani ile gokteki Tanriya ulasacgini dusunuyorlar...Tutsuye heves edip bir tane de ben yakayim dedim.Tutusmakta direnen tutsuye yardimci olmak icin nefesimle ufleyince cevredeki Cinliler bagris cagris mudahale ettiler...Kendi kendine yanmasi gerekiyormus..

Dua eden bir kiz, resimden de anlasiliyor sanirim(!)...Mini etek giymisti ayrica ve bacaklari...neyse..


Tapinagin ici..kapida resim cekmeyiniz levhasi vardi...Cektim anasini satayim...Ortadaki minderler dua ederken dizlerini koymak icin..

“Beijing Operasi” japon kabuki tiyarosuna benziyor. Zaten Japonlar  ve Cinliler arasinda ayni Yunanlilarla Turkler arsinda CACIK, BAKLAVA, vb icin yurutulen senindir, yok benimdir kavgasi gibi bir cekisme var yillardir.Cinliler dunyanin japon santraci olarak bildigi GO nun da aslinda Japonlara Cin ana karasindan gittigini, Kabukinin kendi tiyatrolarinin kotu bir kopyasi oldugunu soyluyorlar. Kisacasi benim gordugum kadariyla japon, kore ve cin aslinda aralarinda cok siki kulturel ve akrabalik baglari olan ulkeler.Bi de hepsinin de gozleri cekik, onu farkettim(!).

 

 

Japonyanin kabukisinin, GO sunun Cin den daha unlu olmasinin sebebi de tabii ki Cin in disa acilmada bir hayli gec kalmis olmasi.

Neyse, lafi fazla uzatmadan isiklari sondurelim veee PERDE!Isiklar lutfen!

….

“aman karagozum vurma”

“sen de bostan korkulugu gibi karsimda durma!”

“durmuyom aslinda ama sen yine de vuruyon?”

“sus! Ya sev ya terket!”

…

 

Beijing operasi eski hikayelerin maskeler, agir makyajla yaratilan tiplemeler, bazen siir gibi diyaloglar, bazende sarkili diyaloglarla, danslarla anlatildigi ilginc geleneksel tiyatrosu Cin  kulturunun.

 

 

Devlet, bu tiyatroyu yasatmak icin elinden geleni yapiyor, hatta bir ulusal TV kanali CCTV10, sabahtan aksama bu tiyatroyu gosteriyor izleyicilerine.Ama zamana karsi ne kadar durabilirler ki?genc nesil o kadar da ilgi gostermiyor bu geleneksel tiyatroya.Onlar Mcdonalds, KFC veya Pizza Hut in onunde kuyruga girmeyi tercih ediyorlar.Amerikan lunpenlerine ozenip hip hop yapmayi, firca gibi saclarini sariya boyatip “cool” olmayi daha cok seviyorlar.Maonun kultur devrimi(!)  topluma inememis demekki?

Zamanla tunm dunyanin ortak bir culture dogru gittigini gormekteyim ve bu hic iyi olmayacak Dunyanin diger kucuk ulkeleri icin.

 

 

Bu resimleri bir ara sokakta kurulan  sahnede temsil edilirken cektim.Sahne, sahne arkasi, perde, hepsi sokakti anlayacaginiz!

Bi sonraki yazi da Budist Tapinagi!Nasil dua edilir?abdestsiz Nirvana ya ulasilirmi?Zekariya Beyaz budist in onde gideni mi yoksa?Ismail Turut ten temiz ve saf bir “lama” yapilmasi kac bin yuz yil surer?Ismail Turut u ciplak dusunmek orucu bozarmi? tum bu sorularin cevabini bulacaginizi saniyorsunuz degil mi?Haaa- hayt!

'Hepimiz Türüt'üz!'

Almanya'da bir grup dazlak kafalı neo-Nazi, bir Türk ailesinin evini ateşe verip çoluk çocuk, diri diri yaktığında yüzlerce duyarlı Alman hemen olay yerine koşup katliamı protesto eden sloganlarla yürümüştü.
Dillerindeki slogan neydi hatırlıyor musunuz:
"Hepimiz Türküz!"
* * *
Bu, bir duyarlılık sloganıdır.
Bu, "Size yapılan haksızlığa inat, biz de sizdeniz" demenin, acıyı paylaştığını ilan etmenin en yalın, en manalı yoludur.
Şimdi Alman faşistlerinin bu jeste karşılık bir şarkı yazıp "Plan yapmayın plan / gitmez Alamanya'da / kahpelik yalan dolan / tutmaz Alamanya'da" dediğini düşünün.
Aynı şarkıda Türk evlerini kalleşçe ateşe verenlere övgüler düzülsün, "Hans'larla, Patric'ler / bitmez Alamanya'da" diye tehdit savrulsun.
Şarkının klibinde de "Bırakın ezan okumayı / Türkçülük taslamayı / Millet böyle dolmayı / yutmaz Alamanya'da" denilsin ve "Hepimiz Türküz" diye yürüyen Almanlar hedef gösterilsin.
Alman makamları bu şarkıyla suça övgü düzen ırkçıların derhal yakasına yapışırdı.
Ya Almanya'daki Türk toplumu ne hissederdi; düşünsenize...
* * *
Prof. Oran ve Prof. Kaboğlu'nun devletin isteğiyle hazırladığı Azınlık Hakları Raporu'nu "halkı kin ve düşmanlığa tahrik edici" bulan, orada yazılanlarda "yakın ve açık tehlike" kokusu alan yargının bu türkü karşısında ne yapacağını merakla bekliyoruz.
Dava açılır, kaset toplatılır, klip yasaklanırsa, Dink cinayetini savunanların tepki sloganını tahmin etmek zor değil:
"Hepimiz Türüt'üz!.."
* * *
İsmail Türüt belki Karadeniz'in bir bölümünden alkış almak, belki ırkçı bir damarı gıdıklamak uğruna ucuz bir propaganda türküsünü seslendirmiş, açıkça suçu ve suçluyu övmüştür.
Yine de ben Türüt'ün, bir gazeteciyi, bir aydını, düşünen bir beyni kalleşçe kurşunlayan bir katili övecek kadar gaddar olabileceğine inanmıyorum.
Gerçekten dünkü Milliyet'e söylediği gibi "Bir Müslüman olarak" bir insanın öldürülmesinden haz duymuyorsa, bir an için kendini öldürülen o insanın ailesinin yerine koymalı ve türküsünü piyasadan toplatıp özür dilemelidir.
Hatta türküsünü biraz tadil etse, Karadeniz için de iyi olur:
"Bir uşak ensesinden / vurulmaz Karadeniz'de
Öyle kalleşçe pusu / kurulmaz Karadeniz'de...
Fatihmiş, Yasinmiş / bilinmez Karadeniz'de
Katillere kahraman / denilmez Karadeniz'de..."
* * *
Tabii işin Türüt'ün özrüyle, savcıların girişimiyle bitmeyeceğini de biliyoruz.
Asıl, bu kini üreten toplumsal kültürü, hepimizin içindeki "Türüt"ü sorgulamak gerektiğine inanıyoruz.
"Masum bir bebekten bir İsmail Türüt çıkaran bu kültürel iklim sorgulanmadıkça bizlere huzur yok kardeşlerim."

Can Dundar

                   Noodle, Eriste ve Spagettinin Savasi

 

                       
                        Resimde zengin Cin mutfagindanbir kesit.Goruldugu gibi ellerine ne gecerse sise takmislar, marul, salatalik, yesilfasulye, karnibahar etc. Boyle olunca da, eli mahkum, mutfak zengin oluyor.

 

Marco Polo binlerce km yol yaptiktan sonra yillar sonra Italya ya heybesinde uc onemli “sey” le donmustu:Patlayan siyah toz(barut), papyrus veeee Nuh un Ankara Makarnasi!...bi paket hem de!

 

Size bu gun Makarnanin atasi sayilan Noodle in nasil yapildigini gosterecegim(anlatacagim).

Noodle genel olarak Kuzey dogu ve Uygur Ozerk Bolgesinde(Turkiye de bu bolge Dogu Turkistan diye biliniyor ki Cinliler bu tanimi sevmiyorlar.Aynen Kuzey Irak-Kurdistan tanimlamasi gibi).Cin de yanlis bilmiyorsam, 7 ozerk bolge var burasi gibi.Bu bolgeler egitim, dogum, yazi dili gibi cesitli haklar tanimis merkezi Cin hukumeti.Mesela azinliklar icin tek cocuk sinirlamasi yok.Dini vecibelerini de serbestce yerine getiriyorlar.

 

                

 Resimdeki kocero da zamaninda atalari gibi bir at tedarik edemeyip Anadoluya dogru yola koyulamayip, buralarda kalan Urumcili muslumanlardan.Urumcilileri bize benzeyen tiplerinden ve kafalarindaki takkelerinden Cinlilerden hemen ayird edebilirsiniz.

 

Cin de bunun haricinde pek cok etnik azinlik var ve bu azinliklarin da konustugu yerel diller mevcut.Ama genel olarak Cin dedigimiz ulke, Cin halki, onlarin Han dedigi bir irktir ve bizim Cince dedigimiz Mandarin lehcesi de , onlarin Han Yu dedigi Han irki dilidir ve resmi dildir.(yav simdi aklima geldi bunu yazarken, Turkcedeki HANEDAN kelimesinin kokeni bu olabilir mi acaba?Yoksa Farsi-Arab kokenli mi bu kelime?Haneden sanki Han dan gelme anblamini tasiyor, o yuzden sey ettim birden, bilen varsa yazsin)

Biz makarnamiza donelim ve bu isleri dunyaya kazik cakacagini sananlara birakalim.

gunun mesaji"milliyetciligin azi da cogu da zararlidir"

Noodle kuzey doguda bildigimiz cubuk makarnasi seklinde yapilirken, bati da Urumci Sincan bolgesinde slice-dilim seklinde hazirlanir.

Burda hemen bi parantez acayim.Urumci bolgesinde dilimlenerek yapilan noodle, aslinda Anadolu da Eriste diye bildigimiz ev makarnasinin oz be oz atasidir.Dogudan Anadoluya Turkler goc ettiklerinde yanlarinda getirdikleri pastirma, sucuk, manti gibi belli basil yiyeceklerden biri de bu Noodle  iste..Ama anadoluda ismi nasil Eristeye donusmus onu ben bilmem, merkez bilir, ayrica bu konuda elimize bir bilgi ulasmadi henuz…Kisacasi Marco Polo nun bi paket makarna icin onca yolu gitmesine gerek yokmus, zaten makarna onun ayagina gelmis ama haberi olmamis denyonun…Noodle in bizdeki makarnadan farkli olarak pisme suresi cok kisa.Yani sicak suda 3 dakika da hazir oluyor.Sanirim iceriginde az yumurta kullanilmaindan olabilir bu.

   

                  

   Hamur, defalarca boyle sundurulup uzerine katlaniyor ve en sonunda tel tel aciliyor...

 

Neden bahsediyordum ben yav?Dagildi yine?!Lanet!

 

Noodle in hazir olarak tuketilen, icerdigi baharat, et, sebzelere gore yuzlerce cesidi var.Kore lielrinki farkli, Japonlarin ki farkli tat ve baharatlar iceriyor.Kore usulu noodle yediginizde acisindan dotunuzun tavana vurmasi olasidir, Japonlar da bizim karadenizliler gibi her seye balik katma aliskanliklarindan balik veya deniz mahsulleri icerir.

 

Ulan bu konu yine dagildi anasini satayim?ince uzun noodle gibi uzadikca uzuyor meret ?

Efenim benim anlatmaya calistigim lokantalarda taze hazirlanip yenen turu…yoksa herbirini anlatmaya calissam Karadenizin hamsili yemeklerine doner bu is.

 

Resimde goruldugu gibi hazirlanan hamur her seferinde sundurulup katlanir, bu islem defalarca tekrar edildikten sonra sicak suya artildiginda o katlar tel tel acilir.Kisa bir sure kaynatildiktan sonra uzerine yesillikleri soslari vs eklenir.Sicak servis edilir.Yemegein bitimine muteakip, muhtemelen iki saat sonra circir olunup en yakin tuvalete gidilir ve duvara Cin seddinin resmi itina ile cizilir.

Iki cumlede yemegi tarif edene kadar elli tane luzumsuz, bos laf etmisim iyi mi?affola!

 

 Eski bir Cin atasozu ile yaziya dugum atalim:"Nerde varsa bir bodur, Allahin belasi odur!"

 

Bi sonraki yazi:beijing operasi nadir?ne anlatir?Kastamonu –Corum da ki avrat kiyafetli kazmalarin oynadigi koceklerin bu opera ile ilgisi ne?assss sonra….veya cok sonra. Keyfime bagli

                            

 

Eski dukkanlarin, eski bakimsiz evlerin, bol bol seyyar saticilarin, dilencilerin, fahiselerin, evsizlerin  bulundugu sehrin bu eski kisminda ilk geldigim zamanlar korktugumdan uzak durmustum, sonralari alisinca buralari daha ilginc gelmeye basladi, cunki hic ummadigin daracik bir ara sokaga daldiginizda kapisinda yari ciplak oturmus musteri bekleyen fahiselerle de karsilasabilirsiniz veya hemen karsisinda eski binalarin arasina sIkIsmIs  kalmis misyonerlerden kalmis eski bir kilise veya bir kucuk budist tapinagi da bulabilirsiniz. “Gunah evinin”in ve arinma evinin karsilikli olmasi da hayatin gercegi…

 

                        
     Resimde gorulen yer Masaj salonu ismi altinda "hizmet veriyor"..Calisan kizlar genc ve genelde Cin in icerde kalan yoksul eyaletlerinden geliyorlar.Bunun dogrulugunu, yanlisligini tartisacak durumda degil bu insanlar ve yasamak icin ne gerekiyorsa onu yapiyorlar.Bu kadar basit.

   

   Bazen de bu eski bakimsiz evlerin arasinda yipranmis, bakimsiz ama gorkeminden bir sey kaybetmemis eski malikaneler gorursunuz ki anlarsiniz bu evler komunizm oncesi doneminden kalmistir.(bi ara bu evlerden de bahsederim unutmazsam..)

 

                    

    Daracik sokaga acilan eski ve bakimsiz evlerin kapilari acik...Boyle birine yaklasip iceri uzatiyorum kafami..resim cekmek icin izin almak istiyorum.Iki yasli insan nem, agir baharat, idrar kokan bu karanlik ve izbe "evde" oturmus sessizce sigara iciyorlardi.Ne dedigimi anlamiyor, Ben de bu arada resmi cekip cikiyorum zaten...

Bazen de minicik cocuklar gorurusunuz bu batakhanenin ortasinda okullarina giden…cunki o malum isi yapan kadinlarin cogu ayni zamanda annnedir de…onlarin okullari da tabii ki luks semtlerde olacak degil ya…Yasadiklari dunyaya yakin bir yerde devletin yaptirdigi rutubet ve idrar kokulu okullara yolluyorlar bebelerini…

 

  

  Boyle yerlerde gezinirken gordugum ilginc seylerden biriydi, yere yapistirilmis bir resmin uzerinde el ve ayak resimleri..el ve ayaklarin bazi kisimlari uzerinde de yazilar ve numaralar var..resmin hemen yaninda da bir tabure ve bir adam ve ya kadin..baska bir sey yok!

 

                 

                Resimde gorulen benim ayagim..Boylece kendimi parca parca gostercem sizlere:P

Siz olsaydiniz bu manzara-bu resim karsisinda ne dusunursunuz?Akliniza ne gelir?

Ben kulunuz, dogunun mistiszmine asigim ya, illa sihirli bir sey aradigimdan bunun gelecegi soyleyen bir falci oldugunu dusundum…Musterilerini alip daracik sokaklardan gecirdikten sonra eski kohne bir odaya sokup sihirli kuresini cikartiyordur ve gelecegini ortaya dokuyordur.

Ama oole degilmis anasini satayim!

Resmi gosterdigim ofisteki cinlilere ve  sordum “bu resim nadir lan dedim,serefsiz?”(serefsiz lafina kizmiyorlar, test ettim, hatta baska agir seyler de soyluyom, hiic kizmiyorlar,sanirim turkce anlamadiklarindan olabilur bu!neyse)

Acikladi:

Resim bu bolgede cok gorulen bir tur cilt hastaligina ait kocakari ilaci ve tedavi yonteminin reklami imis.Parasi olan hastahaneye gidip tedavi olurken parasi olmayan da bunlara geliyor bazen cerrahi mudahale bile yapiyorlarmis tabii ki yasadisi.Ama fakir olunca insanlar bu tur riskleri goze aliyorlar.

 

Hastalik nasil bir sey?

 

Ayak ve bacaklarinda o lekeleri ilk gordugumde, bunun sivrisinek, allerji vs lekesi oldugunu dusunmustum.Oysa degilmis!Genelde ayaklara yakin yerlerde cikan kocaman kahverengi lekeler.Bazen kasintili yaraya da donusuyor.Kalici iz birakiyor.

Kendimce sebebini de buldum:Cinliler yerlere cok tukuruyorlar ve cevre temizligini pek onemsemiyorlar.(Turklerle ayni kokenden gelmis olduklari belli).Havanin sicakligindan da genellikle sipidik terliklere, sandaletlerle geziyorlar.Yagmur ve camurda dab u pis sulardan kacinmiyorlar.Haliyle ciltleri mikrop kapiyor ve bu hastalik cikiyor.Yoksul insan hastaligi bu yani.

 

gelecek yazi"Marco Polo nun gorup te batiya tanittigi makarna nasil yapilir?"Spagettinin kokenlerine inecez, anasinisatayim!